Nhân quyền và Hồng Kông là hai điều kiện cho thương ước Mỹ-Hoa
Đỗ Kim Thêm
“Trong bất kỳ chương trình đàm phán nào với Trung Quốc, Tổng thống Mỹ Donald Trump phải liên kết với các điều khoản bảo vệ nhân quyền và tương lai của Hồng Kông. Đó là hai vấn đề tiên quyết nhất”. Joshua Wong, nhà lãnh đạo cho phong trào đấu tranh dân chủ ở Hồng Kông, đã kêu gọi như vậy trong một cuộc họp về Phong trào chống Dự luật dẫn độ với khoảng 200 sinh viên tại Đại học Columbia ở New York hôm thứ Sáu, ngày 13 tháng 6 năm 2019.
Joshua Wong cho biết, mục đích của chuyến đi Mỹ là đưa vấn đề sôi bỏng hiện nay của Hồng Kông ra “ánh đèn sân khấu toàn cầu”. Trước chính sách đàn áp tàn bạo của chính quyền Hoa Lục, tinh thần dân chúng đang ngày càng sôi sụt và họ sẽ không lùi bước cho đến khi nào được bảo đảm bầu cử tự do và công bằng, như trong thỏa thuận bàn giao giữa Anh và Trung Quốc. Joshua Wong hứa hẹn là “Mùa hè bất mãn đang trở thành năm bất mãn”.
Joshua Wong báo động, tình hình không lắng dịu, mà ngươc lại, Hồng Kông đang bị đe doạ sẽ có lệnh thiết quân luật như trong thời chiến và Trung Quốc sẽ tiếp tục đưa quân đội tới. Diễn biến này không những gây nguy cơ an ninh nội địa, mà còn cho sinh hoạt kinh tế, nhất là tổn hại cho việc giao thương kinh tế thế giới. Đó chính là lý do tại sao vấn đề Hồng Kông phải được đưa vào chương trình nghị sự của hai nước.
Nguồn tin mới nhất cho hay, chính phủ Bắc Kinh và Washington muốn tiếp tục đàm phán vào tháng Mười. Nhưng cho đến nay, Mỹ đã từ chối đề cập tới vấn đề Hồng Kông. Theo Steven Mnuchin, Bộ trưởng Tài chính, cho biết hôm thứ Tư, vấn đề này thuộc thẩm quyền của Bộ Ngoại giao, Bộ Thương mại không có cơ sở để giải quyết.
Joshua Wong dự định sẽ tới Washington vào thứ Ba tuần sau và tham dự phiên điều trần tại Quốc hội về dự luật “Nhân quyền và Dân chủ ở Hồng Kông”. Dự luật này được Thượng nghị sĩ Marco Rubio, đảng Cộng hòa, đệ trình vào tháng 6. Theo đó, các đặc quyền thương mại của Hoa Kỳ đối với Hồng Kông được xem xét và đề xuất các biện pháp trừng phạt, nếu “các quyền tự do cơ bản” trong Đặc khu Hành chính bị Trung Quốc đàn áp. Hiện nay, có hơn 1.200 công ty Mỹ hoạt động ở Hồng Kông. Joshua Wong kêu gọi Quốc hội Mỹ nên thông qua dự luật này để gia tăng áp lực với Trung Quốc.
Theo dự trù, sẽ có cuộc hội kiến giữa Joshua Wong và Marco Rubio tại Quốc hội. Tuy nhiên, việc Joshua Wong cũng sẽ gặp các chính giới khác trong dịp này hay không, còn tùy thuộc vào các sắp xếp khác.
Trước thành quả ngoại vận của Joshua Wong ở Berlin và New York, dân chúng Hồng Kông đang tổ chức các cuộc biểu tình toạ kháng tại các trung tâm mua sắm vào thứ Bảy, ngày 14 tháng 9. Truớc đó, hoà trong màu sắc của đêm Tết Trung thu, họ đã lên một ngọn đồi và tạo thành những chuỗi người mang đèn lồng để gây tiếng vang trong công luận. Theo dự liệu, vào Chủ nhật, họ tập trung bên ngoài Lãnh sự quán Anh để yêu cầu Trung Quốc tôn trọng Bản Tuyên bố chung Trung-Anh được ký năm 1984.
